Diverse kunstenaars
2006 Lichtjaren

Een tentoonstelling over licht in de historische binnenstad van Gouda

Opening 13 december, 17:00 uur, voormalige Lichtfabriek, Hoge Gouwe 189
Dagelijks te zien t/m 7 januari, van 17.00 tot 23.00 uur
(Eerste Kerstdag en Oudejaarsavond gesloten).

Donderdag 14 december om 20.00 uur, gesprek met de kunstenaars Madelon Hooykaas, Euan MacDonald, Rosa Barba en Geert Mul o.l.v. Bart Rutten, directeur Stedelijk Museum Den Bosch

Klik hier voor een fotoverslag van het project

Licht!

Als er één seizoen uitnodigt tot het vertellen van verhalen, dan zijn het wel de donkere dagen voor kerstmis. Het is dus niet zo verwonderlijk dat veel feesten, gebruiken en mythen hun oorsprong vinden in dit jaargetijde. Mensen zoeken elkaar op, daar waar het warm is, en licht. En dat zal wel altijd zo blijven, ook voor wie de oorspronkelijke betekenis van het kerstfeest op de achtergrond is geraakt. Lichtjes in de nacht spreken tot ieders verbeelding, zoals wel blijkt uit de massale belangstelling voor de bekende Kaarsjesavond, die de binnenstad van Gouda elk jaar doet glanzen in een feeërieke gloed. Met de kunsttentoonstelling 2006 Lichtjaren heeft Gouda er een jaarlijkse traditie bij.

Lichtkunst is geen nieuw verschijnsel, dwars door de verschillende stromingen in de kunstgeschiedenis heen hebben kunstenaars ermee geëxperimenteerd. Ook in Gouda heeft men ervaring met sprookjesachtige toepassingen. Uitzonderlijk aan 2006 Lichtjaren is echter dat in de geselecteerde werken niet het medium centraal staat, maar de betekenissen die licht kan hebben, in het bijzonder in deze tijd van het jaar.

Zo toont Euan MacDonald een film van een vallende komeet, een duidelijke verwijzing naar de ster van Bethlehem. Die is waarschijnlijk ook een komeet geweest en heeft dus niet alleen betekenis in de Bijbelse parabel maar ook in de astronomie. Gaandeweg verraadt zich de hemel in zijn film als een maquette, waarmee MacDonald de tegenstelling aftast tussen wetenschap en religie, tussen het wonderbaarlijke en het verstand.

Dat het kerstfeest een veelsoortig amalgaam is van christelijke, legendarische (Sint Nicolaas) en heidense elementen, weet de Argentijnse kunstenaar Amalia Pica als geen ander. In Argentinië immers is het met kerst hartje zomer. Zij heeft er op haar beurt voor gezorgd dat er in Gouda behalve de traditionele spar ook andere ‘exotische’ planten als kerstboom uitgedeeld zullen worden. Op de pleinen, maar ook thuis zullen palmen en cactussen worden versierd, zoals ook in een film van haar hand te zien zal zijn. Zij maakt hiermee een tastbaar gebaar naar de Gouwenaren, over de clichés heen.

Als de overwinning van het licht op de duisternis, zo wordt in veel culturen de kortste dag van het jaar gevierd. In het videowerk ‘Winter soltice’ staat Stansfield/Hooykaas bij deze zonnewende stil. Geprojecteerd op het raam van een pand aan de Oosthaven tonen de beelden licht als een teken, dat zijn mythische implicaties nog niet verloren is.

Bijzondere locaties

De werken in 2006 Lichtjaren worden gepresenteerd op onverwachte plaatsen die ten dele zelfs in de vergetelheid zijn geraakt, zoals een voormalig badhuis, een verlaten theater en een gesloten fabriek. Samen vormen ze een route door de stad. Sommige van deze plekken zouden als filmdecor niet misstaan. Kunstenares Rosa Barba realiseert een filmset als installatievorm, met rekwisieten en belichting, en met tekstfragmenten als een geprojecteerd scenario. Al lopende door dit decor monteert de bezoeker mentaal zijn eigen film over een zoektocht die zich afspeelt in de toekomst.

Een locatie die in een lichtkunsttentoonstelling niet mag ontbreken, is de voormalige Lichtfabriek aan de Hoge Gouwe. Hier werd de eerste elektriciteit opgewekt die voor kunstlicht in Gouda bestemd was. Met de installatie ‘Light Column’ van Michael Sailstorfer wordt dit industriële monument voor even opnieuw in gebruik genomen. Uit het binnenste van het gebouw straalt een zuil van licht naar de hemel, die van ver kan worden gezien.

De entreepoort tot de tuin van museumgoudA is ook het startpunt van de route. Voor de tuin van het museum zelf maakt Marieke Schoonderbeek een interactieve fontein van licht en water, die reageert op het toegeworpen kleingeld waarna men een wens zou kunnen doen.

Als je met de trein in Gouda aankomt en je loopt richting het centrum kun je het werk ‘Day In Day Out’ van Hermelinde Hergenhahn aantreffen. Beelden die overdag gefilmd zijn met een verborgen camera worden weer teruggeprojecteerd op exact dezelfde plek. Door deze verdichting brengt Hergenhahn mensen die door tijd en ruimte gescheiden zijn bij elkaar.

Een andere centrale plek van 2006 Lichtjaren is het marktplein. Daar is ‘Beloved’ te zien, een kunstwerk waarvoor Geert Mul het publiek vroeg om een foto op te sturen van hun geliefde. Geprojecteerd op de gevels van de omliggende panden, kijken steeds wisselende gezichten de bezoeker aan. Gewone mensen uit Gouda, maar tegelijkertijd heel bijzonder.

De tentoonstelling is in opdracht van de Stichting Marketing Gouda ontwikkeld door de Stichting Kunst en Openbare Ruimte (SKOR).

www.lichtjaren.nl